Ogólne

Wróbel

 Myślę, że następny w kolejce wróbel autorstwa Michała Kruszony (z „Kulturalnego atlasu ptaków”) też Wam się spodoba. Przyznaję, że nie spodziewałbym się tylu odniesień do tego ptaka w religii chrześcijańskiej. No cóż, nie pierwszy i zapewne nie ostatni raz wróbel mnie zadziwia”

  „Będąc dzieckiem, nie szanowałem wróbli. Były wszędzie, gniazdowały pod rynnami, wpychały się do szop. Zimą wyjadały z karmników jedzenie sypane, nie wiem czemu, z myślą o innych szlachetniejszych gatunkach. Jako dorastający chłopiec traktowałem je jak zwierzynę łowną. Koty często przynosiły w pobliże mojego domu półżywe wróbelki. W przekonaniu o egzystencjalnej marności tego ptaka utwierdzało mnie przysłowie:

 „Lepszy wróbel w garści niż gołąb na dachu”.

 Wróbel jest proletariuszem. Egzystuje między ludźmi w dużych skupiskach. Jest uosobieniem tych cech, które wśród nas nie cieszą się popularnością. Taka jest też symboliczna wymowa wróbla. Nawet nie skromność, a wręcz ubóstwo. W Ewangelii św. Mateusza Jezus przemawia słowami:

 „Czyż nie sprzedają dwóch wróbli za asa? A przecież żaden z nich bez woli Ojca waszego nie spadnie na ziemię”.

 Traktując tekst ewangelii jako źródło historyczne, dowiadujemy się z niego co najmniej dwóch rzeczy. Po pierwsze, wróble były najtańszym ze wszystkich towarów, as był bowiem najmniejszą palestyńską monetą, podobnie jak polski grosz. Po drugie, wiemy, że na targu można było kupić wróble, stanowiły one najtańsze mięsne pożywienie biedoty, z pewnością nie kupowano wróbli w żadnym innym celu jak spożywczy. Czasy, w których Jezus z Nazaretu wędrował po Palestynie, były pod wieloma względami bardzo praktyczne, a o kulinarnych ekstrawagancjach ludu nie mogło być mowy. W czasach nam bliższych ludzie również nie gardzili wróblami na stołach.

 W Starym Testamencie charakterystyczny jest opis oczyszczenia człowieka wyleczonego z trądu. Mowa o tym w Księdze Kapłańskiej. Jednego z dwóch użytych do obrządku wróbli zabijano nad czystą wodą, drugiemu po zanurzeniu go w takiejże wodzie pozwalano odlecieć. Oba ptaki symbolizują podwójną boską i ludzką naturę Mesjasza. Ptak zabity symbolizuje krew przelaną w geście zbawienia, wzlatujący to wiecznie żywe słowo niebieską. Tak została zinterpretowana przez chrześcijańskich teologów starotestamentowa magiczna tradycja.

 Czekałem cierpliwie do tego momentu, aby przywołać obrazy najwspanialszego polskiego malarza ptaków, surrealistycznych przedstawień przyrody i osadzonych w takiej przestrzeni kobiet. Kazimierz Mikulski, jego to mam na myśli, był jednym z najważniejszych mieszkańców Krakowa w XX wieku. Krupa Krakowska, teatr Kantora, scenografie wielu teatralnych przedstawień, Krzysztofory, Piwnica pod Baranami – do wszystkich tych miejsc przypisać można Mikulskiego. Wróble, wśród namalowanych przez niego ptaków, były najpiękniejsze, umieścił je między innymi na płótnie z 1979 roku, zatytułowanym „Jesteśmy tacy wspaniali”. Krótko przed śmiercią namalował te ptaki na kolejnym obrazie: „Ptasia okolica przed deszczem”. Mikulski większość życia spędził w Krakowie, mimo to przekładał wróble nad gołębie. Szare, proletariackie? Nie. Raczej szare jak dekoracje z Teatru Kantora, jak stroje aktorów we wróblowatych kolorach.

 Jest też Wróbel popularnym nazwiskiem, nie wspominając o zastępach Wróblewskich. Znany polski muzyk i popularyzator jazzu, nie dość, że nazywa się Wróblewski, to jeszcze stosuje przed nazwiskiem przydomek „Ptaszyn”. Tym samym odróżniany był od brata, krytyka muzycznego Wróblewskiego „Ibisa”.

 

 Najważniejszy jest jednak klasowy charakter wróbla. Jako proletariusz przez ptasia policję jest uważany za wichrzyciela i rewolucjonistę i z tego powodu bywa bezwzględnie tępiony.”

Źródło: Kruszona M., 2008 r., „Kulturalny atlas ptaków”., Zysk i S-ka., Poznań

Wróbel, fot. Mateusz Matysiak   www.mateuszmatysiak.pl

Dodaj komentarz

Strona korzysta z plików cookies.
Dowiedz się więcej...

Celem zapewnienia najlepszej możliwej jakości przeglądania Strona korzysta z pilków cookies.
Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do tych plików w ustawieniach Twojej przeglądarki.

Kontynuowanie przeglądania strony jak i klikniecie przycisku ZGADZAM SIĘ na banerze oznacza wyrażenie zgody na powyższe.

Chcesz wiedzieć więcej? Zajrzyj do Polityki Cookies tej strony (znajdziesz tam także możliwość zmiany ustawień cookies) oraz na http://wszystkoociasteczkach.pl/

Zamknij